Một vết nhơ trong lịch sử dân tộc

 Stalin xây dựng Xã hội Chủ nghĩa trên những xác người

Joseph Stalin (1878–1953), người cai trị Liên bang Soviet trong khoảng 25 năm, được các nhà sử học đánh giá là một trong những nhà lãnh đạo tàn bạo và phá hoại nhất trong lịch sử. Thời gian thống trị Soviet của ông ta được đặc trưng bởi sự khủng bố quy mô lớn do nhà nước tài trợ, công nghiệp hóa cưỡng bức và các cuộc thanh trừng chính trị, dẫn đến cái chết của hàng chục triệu người.

Joseph Stalin
Tổng Bí thư đảng Cộng sản Liên bang Soviet (1924-1953)

Ba năm sau khi Stalin chết, trong một phiên họp kín vào ngày 14 tháng 2 năm 1956 tại Đại sảnh Điện Kremlin với hơn một ngàn năm trăm đại biểu lắng nghe bài phát biểu gây sốc của Nikita Khrushchev, người đang là Bí thư thứ nhất của đảng cộng sản Soviet, về “Sự sùng bái cá nhân và hậu quả của nó”. Khrushchev đã lên án Stalin về những tội ác mà ông ta đã gây nên, bao gồm việc hành quyết, tra tấn và bỏ tù các đảng viên trung thành với những cáo buộc oan sai. Ông đổ lỗi cho Stalin về những sai lầm trong chính sách đối ngoại, về những thất bại của nền nông nghiệp, về việc ra lệnh khủng bố hàng loạt, và về những sai lầm đã dẫn đến tổn thất hơn 10 triệu nhân mạng trong Thế chiến thứ II mà hậu quả là Nazi Đức đã chiếm đóng những vùng lãnh thổ rộng lớn của Soviet.

Khrushchev
Bí thư thứ nhất Đảng cộng sản Soviet (1953-1964)
Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (1958-1964)

Sau bài phát biểu của Khrushchev kéo dài bốn tiếng đồng hồ, với những lời buộc tội khủng khiếp, người ta có thể nghe được tiếng kim rơi trên nền nhà, và mọi người ra về trong trạng thái bàng hoàng. Alexander Yakovlev, một trong số kiến ​​trúc sư hàng đầu của cải cách perestroika sau này, nhớ lại rằng buổi họp đó đã khiến ông chấn động tận gốc rễ. Ông cảm nhận được Khrushchev đang nói ra sự thật, nhưng đó là một sự thật khiến mọi người sợ hãi. Nhiều thế hệ ở Liên bang Soviet đang tôn kính Stalin và gắn kết cuộc sống và hy vọng của họ với ông ta, nhưng giờ đây, quá khứ đang bị phá vỡ và những gì họ từng theo sống đang dần bị phá hủy.

 
Tại đại hội đảng vào đầu năm 1961, Khrushchev lặp lại cuộc tấn công vào những thành tích bất hảo của Stalin trong một phiên họp công khai và ông ta lại một lần nữa đã vạch trần và lên án tội ác của Stalin. Đến đúng ngày cuối tháng 10 năm đó, xác ướp của Stalin đã được di dời khỏi vị trí bên cạnh Lenin trong lăng mộ ở Quảng trường Đỏ và đem ra chôn ở cạnh bờ tường Điện Kremlin.

 
Joseph Stalin đã sát hại bao nhiêu người dân Soviet?
Joseph Stalin, nhà lãnh đạo từ năm 1922 đến năm 1953, được coi là một trong những nhà độc tài tàn bạo và khát máu nhất trong lịch sử. Chế độ tàn bạo của ông ta được đánh dấu bằng các trại lao động cưỡng bức, các cuộc thanh trừng hàng loạt và các vụ hành quyết trên quy mô lớn. Câu hỏi đã ám ảnh các nhà sử học và học giả trong nhiều thập kỷ là Joseph Stalin đã sát hại bao nhiêu người?
 
Không ai có thể dưa ra được một con số chính xác về lượng người bị chết dưới thời Stalin vì nó chỉ được dựa trên các ghi chép rời rạc, hoặc lời kể của nhân chứng, chứ không hề được ghi chép chính thức trong sổ sách. Nhiều vụ giết người xảy ra lúc đó cũng giống như thời cộng sản Pol pot ở Cambodia trong thập niên 70s, tức họ có thể giết người tùy tiện, vô tội vạ, bất cứ ở đâu hay nơi nào mà không cần phải khai báo. Con số được trích dẫn phổ biến nhất là khoảng 20 triệu người chết, bao gồm cả các vụ hành quyết và cái chết trong các trại lao động cải tạo, được gọi là Gulag. Một số ước tính cho rằng số người chết dưới thời Stalin có thể lên tới 40 triệu người, trong khi những ước tính khác cho rằng con số thận trọng hơn là 15 triệu người.

Phân loại	Ước lượng số người chết
Bị hành quyết và thanh trừng	680 ngàn – 1,2 triệu
Chết trong các trại lao động cải tạo (gulag)	1,5 triệu – 5 triệu
Chết vì nạn đói và thiếu lương thực	3 triệu – 4,5 triệu
Tổng cộng	15 triệu – 40 triệu

 
Các cuộc hành quyết và thanh trừng
Chế độ Stalin nổi tiếng với sự đàn áp tàn bạo đối với phe đối lập, dù là có thật hay chỉ là tưởng tượng. Cuộc Đại Thanh Trừng diễn ra từ năm 1936 đến năm 1938, ước tính có khoảng 680,000 người bị hành quyết, nhiều người khác bị bắt và đưa đến các trại lao động cưỡng bức. Đêm Trường Dao năm 1936 đã dẫn đến việc hành quyết 30.000 người.
 
Cái chết trong Gulag
Gulag, một mạng lưới các trại lao động cưỡng bức trên danh nghĩa học tập cải tạo, là một thành phần quan trọng của chế độ Stalin. Điều kiện trong các trại rất tàn bạo, tù nhân phải lao động khổ sai, bị bỏ đói và mắc bệnh tật. Ước tính thận trọng nhất cho thấy 1,5 triệu người đã chết trong Gulag, trong khi một số ước tính khác lên tới 5 triệu người.

Nạn đói và thiếu lương thực
Các chính sách của Stalin, đặc biệt là việc cưỡng bức tập thể hóa nông nghiệp, đã dẫn đến nạn đói và thiếu lương thực lan rộng. Nạn đói ở Ukraina, được gọi là Holodomor, đã gây ra cái chết cho khoảng 3 triệu người trong giai đoạn 1932-1933. Nạn đói ở Liên bang Soviet năm 1946-1947 đã dẫn đến cái chết cho khoảng 1,5 triệu người.

Di sản đen tối của Stalin
Mức độ thực sự của các vụ thảm sát dưới thời Stalin thật đáng kinh ngạc. Chế độ của ông ta được đánh dấu bằng sự theo đuổi quyền lực không ngừng nghỉ, cùng với sự coi thường mạng sống con người. Quy mô của sự khủng bố khó có thể hình dung, với hàng triệu người bị giết hoặc bị bỏ tù vì lý do chính trị, sắc tộc hoặc tư tưởng.

Kết luận
Câu trả lời cho câu hỏi Joseph Stalin đã giết bao nhiêu người là một vấn đề phức tạp và gây tranh cãi. Tuy nhiên, rõ ràng là chế độ của Stalin phải chịu trách nhiệm cho một số lượng người chết khổng lồ, từ 15 triệu đến 40 triệu người. Di sản về sự tàn bạo của Stalin tiếp tục ám ảnh nước Nga và thế giới, như một lời nhắc nhở về sự nguy hiểm của chủ nghĩa toàn trị và tầm quan trọng của nhân quyền và trách nhiệm giải trình.